AKP Mesafeyi Kısalttı: Mektepten Meyhane 100 metre

« AKP’nin Çıkardığı Kanunlardan: Evinde Kur’an Öğretene Ceza Getirecek Kanun | Ana Sayfa | Kimliklerde Din Hanesi Boş Bırakılabilecek veya Değiştirilebilecek »

Mektepten meyhane 100 metre

Ağustos ayında çıkarılan bir yönetmelik, okul ve eğitim kurumları ile içkili yerler arasındaki mesafeyi 100 metreye indiriyor. Daha da kötüsü, yönetmelikten devletin diğer kurumlarının bile haberi yok.

8 Mayıs 2004 gecesi Ankara’nın göbeğindeki Sakarya Caddesi kana bulandı. Bar işletmecisi Murat Yiğit iki arkadaşı ile yürürken, iki tinerci ve bir sarhoşla karşılaştı. Yiğit kendine omuz attıkları gerekçesiyle yanındaki komando bıçağına davrandı. Aşırı alkollü olan Yiğit, aralarında arkadaşlarının da olduğu 4 kişiyi öldürürken, 2 kişiyi yaraladı. Sokak kan gölüne döndü. Polislerin olağanüstü önlemler aldığı olay Ankara’nın merkezindeki Mimar Kemal İlköğretim Okulu’na sadece 300 metre uzaklıkta meydana geldi. Cinayet sahneleri sabah saatlerinde okula gelen binlerce öğrencinin gözlerine takılmadı. Ancak,Kızılay’ın göbeğinde meydana gelen olay hafızalarda hâlâ tazeliğini koruyor. Okulun yanı başındaki barlar ile 30-40 metre mesafedeki içki satan büfeler hâlâ faaliyetlerini sürdürüyor. Olay, kişilerin hatası üzerine bina edilse de, kanunlar eğitim kurumlarının yanındaki içki satış yerlerine kesinlikle izin vermiyordu.

Geçen sene Ankara’nın göbeğinde meydana gelen bu üzücü hadise, yeni öğretim yılı için hem öğrencileri hem de ebeveynleri endişelendiriyor. Veliler için önceden okulun yakınlığı, eğitim kalitesi gibi nitelikler ön sırada yer alıyordu. Şimdilerde birçok veli, eğitim kalitesi bir yana çocukların geleceklerini yakından ilgilendiren fizikî ve sosyal çevre faktörleriyle ilgileniyor. İçki satışı yapılan yerlerin okullara olan uzaklığı ise bu konuların en başında geliyor.

İçişleri Bakanlığı’nca hazırlanan ve 10 Ağustos 2005’te Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Yeni İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları Yönetmeliği, okul ile içkili yer arasındaki mesafeyi 200 metreden 100 metreye indirdi. Ayrıca yönetmelik spor tesislerinde içki satışına da yeşil ışık yaktı.

Mesafe en az 500 metre olmalı

Yürürlükten kaldırılan 30 Aralık 1999 tarihli eski yönetmeliğe göre spor tesislerinin yakınında içki satan yerler açılması mümkün değildi. Ayrıca içkili yer ile okul arasındaki uzaklığın 200 metre olması gerekiyordu. Yeni yönetmelikle içkili yer ile okul arasındaki mesafe biraz daha yakınlaşıyor ve 100 metreye iniyor. Mesafenin neden kısaltıldığına kimse bir anlam veremiyor. Kimileri durumun ekonomik ve siyasî baskılardan kaynaklandığını, kimisi de Avrupa Birliği ile alakalı olduğunu belirtiyor. Uzmanlar aradaki mesafenin en az 500 metre olması gerektiğini vurguluyor. 100 metre gibi bir mesafe genç nesillerin yozlaşmasını hızlandırır, deniyor. Çünkü 100 metre çocukların ders aralarında bile gidip gelebileceği kadar yakın bir mesafe.

Uzmanlar yönetmeliğin Anayasa’ya aykırı olduğunu ve hatanın telafi edilmesi gerektiğini vurguluyor. Zira Anayasa’nın 58 ve 59. maddeleri gençleri alkol, uyuşturucu, kumar gibi alışkanlıklardan korumak ve sporun kitlelere yayılması için başarılı sporcuları teşvik etmek gerektiğini belirtiyor. Oysa alınan kararla sporcu ve gençlerin alkolden korunması bir yana aksine alkol kullanımına yönlendirilmesi, bu tip tesislerle iç içe yaşamak zorunda bırakılması söz konusu.

Hiç şüphesiz ki eğitim ve öğretimde dikkat edilecek konuların başında zararlı alışkanlıklar geliyor. Çoğu okulun 300-500 metre ilerisinde içkili yer olmamasına rağmen alkol, uyuşturucu, esrar gibi kötü alışkanlıklar ile satanizm okullarda kol geziyor. Artık sigara kullanma alışkanlığı ilköğretim sınıflarına kadar indi. Alkol kullanımı konusunda liselerde yapılan araştırmalarda ise hem eğitimcileri hem velileri ürkütecek sonuçlar ortaya çıktı. Gençlerin kötü alışkanlıklardan bir an evvel uzaklaştırılması gerekirken, yeni yönetmelik gençleri bu mekânların neredeyse kucağına itiyor. Emniyet tedbirlerinin yeterli olmaması, okul idarecilerinin de okul dışına karışmıyor olması tehdidi gittikçe büyütüyor.

Eğitim-Bir-Sen Genel Başkanı Ahmet Gündoğdu, yönetmeliği doğru bulmadığını ifade ederken, mesafenin çok da önemli olmadığını söylüyor. “Önemli olan uzaklık değil, çocuklara kötü alışkanlıklardan uzak durmanın bilincini aşılamaktır. Eğer bu bilinci veremezsek içkili yer 1 kilometre ötede de olsa çocuk buna ulaşabilir.” diyor.

Ülkemizde alkole başlama yaşı 11 olarak tespit edilmiş. 45 lisede yapılan araştırmaya göre alkol kullananların oranı yüzde 23,6 sigara kullananların yüzde 15,7, uyuşturucu kullananların yüzde 2,56. Bu oranlar Batı ile mukayese edildiğinde düşük görünse de Türkiye’nin geçmişteki standartlarına göre son derece yüksek kabul ediliyor. Yeşilay Derneği’nin araştırmalarına göre Türkiye’de 17 milyon alkolik bulunuyor. Nüfusumuzun 22 milyonu sigara tiryakisi, 25 milyonu pasif içici, 4 milyonu uyuşturucu madde kullanıcısı. Bu alışkanlıklar sonucunda her yıl 350 bin kişi hayatını kaybediyor.

Yeşilay Derneği Başkanı Necati Özfatura, Türkiye’de alkolle mücadelenin ciddi şekilde yapılmadığından yakınıyor. Özel sektöre bira imal etme izninin verilmesiyle alkol tüketiminin dünya standartlarına göre arttığına, kamu adına üretim yapan TEKEL’in özelleştirilmesi ile alkol ve sigara tüketiminin daha da fazlalaşacağına dikkat çekiyor. Okul ve spor tesislerinin içkili yerlerle olan yakınlığının gençlere zarar vereceği endişesi içinde olduğunu belirten Özfatura: “Kötü alışkanlıkların bataklığı olan yerlerle okul, dershane ve eğitim kurumları kucak kucağa; bu durum gençlik için ciddi bir tehlike doğuruyor.” diyor.

Ankara’nın Sakarya Caddesi’ndeki görüntüler de Yeşilay Derneği başkanının sözlerini doğruluyor. Birahane ve dershanelerin neredeyse iç içe geçtiği caddede bir yandan eğitim veriliyor diğer yandan da içkili eğlence yerleri dolup taşıyor. Örnek sadece Ankara’ya has değil. İstanbul, İzmir, Bursa, Antalya gibi büyükşehirlerde de eğitim kurumlarının yanı başında açılan bu tip yerler ile büfeler hâlâ kontrolsüz. Ruhsatlar belediyelerce veriliyor. Ancak denetim işi Emniyet’ten Milli Eğitim ve Sağlık Bakanlığı’na kadar herkesi sorumlu kılıyor.

Kamu-Sen İstanbul İl Başkanı Hanefi Bostan dersane ve içkili yerlerin bir arada bulunuyor olmasını tek bir sebebe bağlıyor. Bostan’ın iddiası çok ilginç. Çünkü özel okul veya özel dershane açmak isteyen kişiler yer bulamadıkları için bu gibi yerleri seçiyor. Bostan, “Birileri para kazanacak diye çocukların geleceği ile oynamaya kimsenin hakkı yoktur.” diyor. Yönetmeliğin bir an önce değişmesi gerektiğini belirten Bostan, Millî Eğitimin böyle bir yanlış içerisine düşmemesi, içkili yerler ile okul arasındaki mesafenin uzak olması gerektiğine dikkat çekiyor: “Bu durumda her an tedirgin, saldırı endişesi içinde olan öğrencilerden başarı beklememiz imkânsız.”

Yönetmeliğin diğer bir boyutu da spor tesislerinde içki satışını serbest bırakıyor olması. Buna örnek olarak Ankara 19 Mayıs Stadyumu içerisinde de birden çok içki satışı yapan büfeler gösteriliyor. Ayrıca, statta bulunan Spor Yazarları Derneği’nde de içki satışları serbest. Sözleşmelerine aykırı olduğu için, yönetim buralarda içki satışını yasaklamaya çalışmış ama genelde başarısız olmuş. İşletme sahipleri, spor tesisinin dışında içki satışının serbest olduğunu ve haksız rekabete uğradıklarını belirtince mahkeme onları da haklı bulmuş. Gençlik ve Spor Başkanlığı Genel Müdür Yardımcısı Yunus Akgül, spor tesislerinin civarında içkili yerler bulunmasını tasvip etmiyor: “Bunlara karşı elimiz kolumuz bağlı, hiçbir şey yapamıyoruz. Avrupa’daki statlarda da içki satışı yapılıyor; ama oradaki mekânlar çok modern ve müşterileri de özel insanlar. Ama ülkemizde kavga ve sapkınlığa sebep oluyorsa buralar kaldırılmalı.”

İçişleri Bakanlığı’nın çıkardığı yönetmelikten Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü yetkililerinin de haberi olmamış. Akgül, “Böyle durumlarda bizden görüş alınması gerekir; sormuş olsalardı cevabımız olumsuz olurdu.” diyor ve ekliyor: “Biz gençliğin her türlü kötü alışkanlıktan korunması gerektiği fikrini savunuyoruz. İçkili yerlere serbestlik tanımanın ekonomi ve turizme katkı sağladığı iddia ediliyor. Ekonomi ve turizm düşünüldüğü kadar, gençlerin geleceği düşünülmüyor.”

Spor ve içki birbirine zıt kavramlar olsa da müsabakalarda içki reklamlarının yer alması sorunun başka bir boyutunu gösteriyor. Reklamlar 1 yıldır statlarda gösterilmiyor olsa da Avrupa Birliği Uyum Yasaları çerçevesindeki yeni kurallar bu tip yayın ve reklamlara izin veriyor. Gençlik ve Spor Başkanlığı yetkilileri, kanunların Avrupa Uyum Yasaları ile uyumunun bir an önce gözden geçirilmesi gerektiğini vurguluyor.

Ayrıca, Spor Müsabakalarında Şiddeti Önleme ve Düzenlemeye Dair Yasa ile polisin yetkileri biraz daha artırıldı. Statlara girişlerde herkese alkol metre tutmak mümkün olmadığı için alkol kontrolleri düzenli olarak yapılmıyor. Polis sadece şüpheli gördüğü, hâl ve hareketlerinden etrafa zarar verebileceğini tespit ettiği şahısları stat içine almıyor. Bazı takımların taraftarları ise içki konusunda mimlenmiş. Ankara Asayiş Bölge Müdürlüğü verileri, Ankaragücü taraftarlarının dosyalarının hayli kabarık olduğunu gösteriyor. İstanbul’daki üç büyüklerin taraftarları, Bursaspor, Sakarya ve Diyarbakırspor gibi kulüplerin taraftarları da listenin başında yer alıyor. İkinci ligde top koşturan birçok takımın taraftar ve yöneticileri de aynı konuda mimli. Uzmanlar ve asayişten sorumlu polisler, “Bütün takımların taraftarları fanatik. Bunun üstüne bir de içki içip gelirlerse iş değişiyor, kontrol zorlaşıyor.” uyarısını yapıyor.

Yeni yönetmelik uygulamada

Yönetmelik 20 gün önce çıkmasına rağmen; Tütün, Tütün Mamulleri ve Alkollü İçkiler Piyasası Düzenleme Kurumu işyeri açma yönetmeliğini henüz inceleme fırsatı bulamamış. Ancak, kurumun alkol ve tütün mamullerinin satışıyla ilgili uygulamaları da yönetmeliğin tam tersi şartlar içeriyor. Çünkü kurul 1 Ocak 2006’dan itibaren internet üzerinden veya telefonla sigara ve alkol satışını bile yasakladı. Yasağa uymayan toptan ve perakende satıcıların satış belgeleri, 1 aydan 3 aya kadar askıya alınıyor. Sağlık Bakanlığı’nın aldığı önlemler ise alışveriş merkezi ve bakkallarda kasa önündeki sigara satış reyonlarının kaldırılmasını öngörüyor. Ayrıca internet kafeler ile kuaför ve berber salonlarında sigara içmek yasaklanıyor. Nargilelerin üzerinde “nargile sağlığa zararlıdır” uyarısı da yazılacak.

Ders zilinin çalmasına günler kala, devlet kurumlarının bile haberdar olmadığı yeni bir yönetmelik sessiz sedasız yürürlüğe girdi. İçişleri Bakanlığı’na ait yeni yönetmeliğin içkili yer açma ruhsatlarında tanıdığı kolaylık ve okullar ile arasındaki mesafenin 100 metreye düşürülmesi tartışmaları sürecek. Dileğimiz Ankara’nın göbeğinde gece yarısında yaşanan alkol facialarının gündüz öğrencilerin ve öğretmenlerin gözü önünde yaşanmaması.

YEŞİLAY DERNEĞİ’NİN ALKOL, SİGARA VE UYUŞTURUCU ALIŞKANLIKLARI RAPORU

46 lisede yapılan araştırmaya göre*:

Alkol kullanan öğrenci sayısı : % 23,6
Sigara kullanan öğrenci sayısı : % 15,7
Uyuşturucu kullanan öğrenci sayısı : % 2,56
*Millî Eğitim Bakanlığı istatistiklerine göre 2004 yılı liseli öğrenci sayısı 3,5 milyonun üstünde.

Sigara, alkol ve uyuşturucuya başlama ve bunlarla tanışma yaşı
Sigara : 10
Alkol : 11
Uyuşturucu : 12

Alkolün suçtaki yeri:
Cinayetlerin % 85’i
Irza tecavüzlerin % 50’si
Şiddet olaylarının % 50’si
Trafik kazalarının % 65’i
Aile içi şiddetin % 70’i
Akıl hastalıklarının % 60’ı alkolden kaynaklanıyor.

Madde bağımlılığının sebepleri

Bilgisizlik
Hafife almak
Özenti
Diskotek ve diğer eğlence yerleri
Merak ya da denerim bırakırım düşüncesi
Kişileri taklit
Bozuk aile
Hasta toplum
Gelecek endişesi
Kendini ispatlama düşüncesi

Haber: AKSİYON

Belge: Resmi Gazete

Bu Yazıyı Paylaşın